Theo tin tức từ trong nước, năm nay 2006, Đại lễ Phật Đản được tổ chức rầm rộ tưng bừng khắp mọi nơi. Có địa phương còn cho tổ chức xe hoa diển hành như những thời kỳ trước 75 ở miền Nam. Sự kiện này làm cho nhiều người vui mừng, nhất là Phật tử nước ngoài về thăm xứ sở trong dịp Phật Đản. Nhiều người xuýt xoa khen ngợi "đâu có gì là cấm đoán, cản trở hay đàn áp như nhiều nguồn tin "xấu ác" tung ra, nhất là GHPGVNTN ở hải ngoại cứ "tuyên truyền nói xấu nhà nước ta", "họ cứ về đây chống mắt mà xem"..v..v...

Nhưng nếu qúy vị nhìn kỹ 1 chút sẽ thấy có cái gì không ổn. Phật giáo nhà nước, tức Giáo hội Phật giáo Việt Nam thì cho phép làm lễ tưng bừng. Còn GHPGVNTN thì bị cấm đoán hẳn hoi. Đã vậy, còn bị kêu tới kêu lui "làm việc" đe dọa đủ điều.

Thế thì có cái gì khác nhau giữa 2 bên ? Một bên tuân theo nhà nước, 1 bên không phục tùng nhà nước. Tuân theo nhà nước thì được phép làm lễ to. Không phục tùng nhà nước, thì bị cấm đoán, chụp mũ, đe dọa.

Vậy đâu là dân chủ ? Đâu là tự do tôn giáo ? Nói lên sự thật này, đâu có gì thêm bớt, để gọi là "nói xấu" nhà nước ta ? Còn phải đợi gì về nước mới thấy rõ sự thật, mà ở nước ngoài cũng đã thấy đến 90% rồi. Ngược lại, nhiều khi về, tại chỗ, còn lạng quạng thêm, vì có nhiều trò ma giáo hiện đại dễ bị nhầm lẫn.

Hiện tại "nhà nước ta" đang bị vòng kim cô CPC (Countries of Particular Concern = những nước đặc biệt quan tâm) và WTO (World Trade Organisation = tổ chức thương mãi thế giới) nó vây nghiệt siết chặc. Do đó để tìm cách tháo gỡ ra, họ nới lỏng lỏng một chút cho các tôn giáo, nhưng chỉ tôn giáo do nhà nước kiểm soát mà thôi. Còn các tôn giáo không phải của nhà nước thì thẳng tay đàn áp. Vậy thì có gì đâu mà mừng, xúyt xoa khen ngợi ! Thật là tội nghiệp !

Đổi nhưng không có gì mới cả

Vừa rồi, rùm beng trong nước về Đại hội 10. Ai ai cũng kỳ vọng có nhiều đổi mới, vì có nghe nhiều tiếng nói phản kháng để xây dựng, vì có nhiều nạn tham những bê bối không cách gì che giấu nổi nữa, cả thế giới đều biết, đều kinh tởm. Vậy thì cơ hội này chắc có lẽ là cơ may để xoá sổ làm lại.

Thế là trống đánh, chuông reo inh ỏi. Trong làng ngoài ngõ trông chờ. Cuối cùng đèn bật sáng lên. Mọi người tin nghỉu thất vọng. Có đổi mà không có mới. Bình thì mới mà rượu vẫn cũ mèm ! Có nghĩa là cứ những món cũ đem xài lại. Vẫn độc đảng độc tôn, độc tài, độc hại...

Hại hơn nữa là cái gì của cộng sản Tàu xài qua, vất vào thùng rác. Cộng sản Việt lượm lại xài tiếp, vẫn cho là hay, là mới là "đỉnh cao trí tuệ". Cho nên cái nghiệp "cầm đèn đỏ" vẫn độc quyền chiếm giữ chưa có người thay thế.

Thật là tủi nhục cho dân tộc Việt Nam có 4.000 năm văn hiến, chưa bao giờ chịu khuất phục dưới một sức mạnh tàn bạo nào, dầu là phương bắc hay phương tây. Thế mà ngày nay Việt Nam được xếp vào thứ mấy (gần chót) trên thế giới, do đâu ? vì ai ? Chẳng lẽ 30 năm sau, cứ đỗ thừa mãi mãi cho chiến tranh tàn phá ?

Đỗi mãi chẳng có gì mới. Đổi riết, cái cũ chạy ngược trở về !

Khóa học Phật pháp Âu châu kỳ 18

Khóa học 18 năm nay của GHPGVNTN Âu châu tổ chức tại Đức, gần Hamburg và Bremen. Như tin tức đã loan đi, Giáo hội kêu gọi tất cả Tăng Ni và Phật tử ở Âu châu nên cố gắng tham dự đông đảo.

Khóa học không những là nơi học thêm nhiều điều hay trong Giáo lý, mà còn là nơi gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm tu tập và phục vụ đạo pháp, nhất là ở hải ngoại, không suông sẻ, đơn thuần như ở trong nước.

Ngoài ra năm nay còn là năm có Đại hội GHPGVNTN Âu châu, kiểm điểm Phật sự, đề suất chương trình hoạt động và bầu lại Ban Điều hành của Giáo Hội.

Đã 16 năm qua, từ ngày chính thức thành lập (1990) đến nay, đã có nhiều thay đổi. Lớp trẻ trưởng thành, lớp lớn già cổi. Xã hội đi tới rất nhanh. Cho nên phải soát xét lại tìm ra những phương pháp thích ứng cho hợp với hoàn cảnh nước ngoài, phải có thành phần lãnh đạo năng động hơn để hướng dẫn mọi sinh hoạt đến chỗ thành công.

Để chuẩn bị cho Đại hội, các giáo hội địa phương quốc gia, các chùa, các hội sẽ nhận được một số câu hỏi. Xin chư tôn Đức và chư đạo hữu hồi đáp chi tiết cụ thể để giúp cho Đại hội kết thúc nhanh chóng và hữu hiệu đem lại kết quả tích cực cho nhiệm kỳ tới.

Xe ca đi dự khóa học

Như thường lệ hàng năm, từ chùa Khánh Anh (Bagneux) có tổ chức xe ca đi Khóa học Phật pháp Âu châu kỳ 18 tại Đức.

Khởi hành đi từ chùa Khánh Anh (Bagneux) lúc 6 giờ 30 sáng thứ năm, đến nơi vào khoảng 6-7 giờ chiều.

Về từ trường, khởi hành 9 giờ sáng ngày thứ bảy 5/8/06, đến 11 giờ trưa tới chùa Viên Giác (Đức), chiêm bái đảnh lễ Xá Lợi Phật.

6 giờ chiều cùng ngày thứ bảy 5/8/06, khởi hành về đến Paris 6 giờ sáng ngày chủ nhật 6/8/06.

Ngày khởi hành, đạo hữu nào ở xa sợ không đến kịp giờ, có thể về chùa nghỉ lại từ tối hôm trước.

Lệ phí mỗi người đóng (khứ hồi) : 120€.

Muốn biết thêm chi tiết, xin lên lạc về chùa Khánh Anh (Bagneux). Thời gian không còn nhiều, xin kêu gọi ghi danh càng sớm càng tốt để biết số lượng học viên đi xe ca.

Hiến Chương 77 lên tiếng

Cựu Tổng Thống Cộng Hòa Tiệp Khắc, Ông Vaclav Havel cùng những người bất đồng chánh kiến với chánh quyền cộng sản Tiệp trước kia đã ký tên chung một bức thơ ngõ ủng hộ lời kêu gọi cải cách dân chủ của những người bất đồng chánh kiến hiện nay ở Việt Nam.

Số là trong thời gian vừa qua, trong nước Việt Nam, có ra đời một bản tuyên ngôn "Kêu gọi tái lập tự do, dân chủ và chấm dứt tình trạng độc đảng hiện nay" do 118 người đủ mọi thành phần dân chúng : tôn giáo, trí thức, sinh viên, lao động... ký tên.

Cựu Tổng Thống Tiệp Khắc nhận xét bản tuyên ngôn này nói lên tình hình Việt Nam ngày nay không khác gì mấy so với Tiệp Khắc trước kia dưới thời Cộng sản còn ngự trị và Hiến Chương 77 của những người vận động dân chủ cho Tiệp Khắc ra đời lúc đó. Bức thơ ngõ của Ông Vaclav Havel, có đoạn viết :

"...Chúng tôi rất trân trọng biểu hiện sự can đảm của các bạn trong hoàn cảnh chính trị tương tự như ở nước chúng tôi năm 1977 khi văn kiện cơ sở là Hiến Chương 77 được công bố.

Chúng tôi biết rằng các bạn đang phải hứng chịu nguy cơ bị các cơ quan chính quyền truy nã và chúng tôi hy vọng rằng mỗi biểu hiện đoàn kết sẽ là sự khích lệ và tăng cường sức mạnh cho các bạn..."

Cũng nên nhắc lại vào ngày 8/4/06 tại Việt Nam có 118 người đủ mọi thành phần dân chúng ký tên vào một bảng tuyên ngôn đòi "tái lập tự do dân chủ và chấm dứt tình trạng độc đảng như hiện nay...". Tuyên ngôn này hiện có một ảnh hưởng lan rộng trong quần chúng, được nhiều người tiếp tục ký tên ủng hộ.

Và cũng nên nhắc lại, Hiến Chương 77 là một tuyên ngôn nền tảng của những nhà ly khai Tiệp Khắc dưới thời cộng sản còn tác oai tác quái. Nhờ lấy Hiến Chương 77 làm nền tảng đấu tranh, Tiệp Khắc mới từ bỏ chế độ công sản, gia nhập vào cộng đồng quốc tế và ngày nay, trên đường xây dựng Dân chủ, phồn vinh cho đất nước họ. Ông Vaclav Havel là một trong những người ký tên vào bảng Hiến Chương 77 lúc đó và sau này trở thành Tổng Thống Cộng Hòa Tiệp, khi dứt điểm chế độ cộng sản.

Đạo Phật hòa nhập vào Đạo Do Thái

Xin Chào JuBu, JuBu.

Trong tháng này là mùa lễ Phật Đản. Bạn sẽ ngạc nhiên khi biết rằng đón mừng lễ hội Phật Đản tại California sẽ không chỉ tại các chùa, mà còn tại một số Trung Tâm Cộng Đồng Người Mỹ gốc Do Thái, và ngay cả tại một số giáo đường Do Thái Giáo. Đơn giản, một số đông người Do Thái đang hòa lẫn một số yếu tố Phật Giáo vào sinh họat tâm linh của họ.

JuBu, JuBu... Đó là một danh từ mới, chữ "JuBu" là viết tắt từ nhóm chữ "Jewish Buddhist" - nghĩa là, "Phật Tử Do Thái Giáo". Các thông tin sau dựa vào bài báo "At One With Dual Devotion" của phóng viên Louis Sahagun, trên báo Los Angeles Times ngày 2-5-2006.

Những người tự mang cho mình chữ JuBu thực ra lại cũng không giống nhau bao nhiêu.

Bàn thờ trong phòng khách của bà Becca Topol có một tượng Phật và một viên đá, trên đá có sơn chữ shalom, nghĩa là hòa bình, theo cổ ngữ Hebrew của dân tộc Do Thái. Hồi tháng tư, bà mừng lễ Vượt Qua (Passover, kỷ niệm chuyện tích dân tộc Do Thái chạy thóat khỏi xứ Ai Cập, theo sách Cựu Ước Kinh) chung với Lễ Phật Thành Đạo theo nghi thức Thiền Tông Nhật Bản.

Topol, 37 tuổi, "Tôi là một JuBu. Việc tôi tu tập theo Phật Giáo thực sự làm tôi thành một tín đồ Do Thái Giáo mạnh hơn".

Trong khi Phật Giáo giúp bà Topol cảm thức sâu thẳm hơn về Do Thái Giáo, thì lại làm lúng túng cho anh chàng David Grotell, cũng là một JuBu khác. Grotell, 41 tuổi, quá lo lắng về lệnh cấm của Do Thái Giáo đối với việc thờ ngẫu tượng, tới nổi, "mặc dù tôi có một chỗ ngồi thiền trong nhà, nhưng vì là tín đồ Do Thái Giáo, tôi không thể đặt pho tượng Phật ở đó".

JuBu như thế cũng là một kinh nghiệm đa dạng, ngay cả bên trong một Trung Tâm Thiền (Zen Buddhist Center) tại Santa Monica. Trong này, họ nhấn mạnh về cách mà một sự pha trộn kiểu Mỹ về Phật Giáo đang bùng nở, với đông đảo thiền sinh là tín đồ Do Thái Giáo.

Không ai biết chính xác có bao nhiêu JuBu trên nứơc Mỹ; các bản khảo sát gần nhất là thực hiện thời 1970. Đa số trong khối 3 triệu Phật Tử tại Mỹ là người gốc Á Châu, nhưng theo một số ước lượng, có ít nhất 30% trong số tân Phật Tử lại là tín đồ Do Thái Giáo.

Để so sánh, nên biết số người Mỹ Do Thái là 6 triệu người.

Alan Lew, người nghiên cứu Phật Giáo trong một thập niên trước khi lui về để làm một giáo sĩ Do Thái, gọi sự pha trộn nghịch lý của Do Thái Giáo (thờ một Thượng Đế) và Phật Giáo (không tin có đấng tạo hóa) là "một gặp gỡ sáng tạo tuyệt đẹp và đầy hoa trái của hai tôn giáo tại Hoa Kỳ".

Nhưng thực tế, họ có chuyên tu sâu thẳm trong Phật Giáo không ?

"Hầu hết người ta không đi sâu vào Phật Giáo; họ chỉ muốn cảm thấy an lạc chút thôi," theo lời Michael Shiffman, sáng lập viên của L.A. Dharma, một tổ chức Phật Giáo không tông phái tại Los Angeles. "Nhưng bạn có thể vừa là tín đồ Do Thái và vừa không tin vào Thượng Đế Tạo Hóa ? Câu hỏi thiệt là hay...".

Tuy nhiên, những người khác lại nói, đó là tùy theo bạn định nghĩa thế nào là Thượng Đế.

Chủ yếu, Phật Giáo tạo ra một lối đi lặng lẽ và đơn độc để thóat khỏi đau khổ, và hướng về một đời sống đạo đức dựa vào sự tương liên tương tác, vào trí tuệ và vào từ bi. Một phương pháp cho lối tu này là ngồi thiền hàng ngày.

Tại sao Phật Giáo hấp dẫn với người Do Thái như thế ?

"Đau khổ là trung tâm của chuyện này," theo lời David Gottlieb, người có cuốn tự truyện "Letters to a Buddhist Jew" (Thư Gửi Một JuBu) trong đó khảo sát đời sống của một "Zen Jew" (Tín Đồ Do Thái theo Thiền Tông) tìm cách giải quyết hai căn cước tôn giáo trong lòng.

Lee Rosenthal, 59 tuổi, cư dân San Diego, lại thấy sự hòa nhập tuyệt diệu. Ong trở về từ Cuộc Chiến VN và đối mặt với cái chết của hai đứa con một thời gian ngắn sau khi chúng sinh ra đời, và rồi tới căn bệnh ung thư của vợ ông.

"Tôi không thể tin vào các câu trả lời thần học mà tôi nhận được từ người ta về lý do tại sao hai con nhỏ của tôi từ trần," ông kể lại. "Nhưng khi tôi cầm một cuốn sách Phật Giáo lên và sách nói với tôi, ngôn ngữ thẳng thắn và khôn ngoan. Thay vì bọc đường mọi thứ, sách này cho tôi một giải thích đơn giản về tại sao tôi đau khổ - cuộc đời đầy đau khổ và khó khăn. Nó cũng nói rằng bạn không thể chạy trốn khỏi. Phải đối diện mà giải quyết".

Đức Đạt Lai Lạt Ma, người Phật Tử hàng đầu thế giới, thường ưa nói, rằng nếu có một nan đề và bạn không thể làm gì được hết, thì không việc gì phải lo lắng nữa. Còn như, nếu bạn có thể làm được chút gì để giải quyết, thì cũng không cần lo lắng làm gì. Thấy như thế, thì chịu đựng được, thậm chí còn vui mừng nữa chứ.

Rồi thì, người cựu chiến binh Rosenthal trở thành một nhà sư Phật Giáo, điều mà mẹ ông, bà Rosalie, chấp nhận mới vài năm trứơc trong một buổi gặp gỡ cảm động.

Nhà sư này kể, "Mẹ tôi có bệnh lãng trí Alzheimer's và cứ nghĩ nhầm rằng tôi chỉ là một thằng nhóc gần nhà ở dưới phố thời thập niên 1950. Vậy rồi một hôm tôi hỏi mẹ tôi, "Bà Rosalie ơi, thằng Lee con trai của bà bây giờ ra sao rồi ?" Mẹ tôi ngồi thẳng dậy trong xe lăn, và với cái nhìn tự hào trong mắt, nói, "Nó bây giờ là nhà sư Phật Giáo rồi".

Ông kể thêm, "Tôi lúc đó nứơc mắt ràn rụa".

Và cũng đúng theo kiểu Mỹ, JuBu cũng có nhiều chuyện chọc cười. Trong đó có nhiều chuyện Thiền Do Thái một câu, thí dụ như, "Nếu không có tự ngã, vậy thì bệnh phong thấp này của ai đây ?". Đa số trong Hội Đồng Quản Trị của một tạp chí Phật Giáo hàng đầu, tờ Tricycle : A Buddhist Review, là người gốc Do Thái.

Phân nửa trong 10 vị trụ trì Trung Tâm Thiền Tông San Françisco trong 40 năm qua là người gốc Do Thái.

Và ngày càng có nhiều giáo đường áp dụng các chương trình thiền định kiểu Phật Giáo, thí dụ như chương trình mà Giáo Sĩ Lee mới đây sáng lập ra trong một ngôi nhà gỗ màu xanh chỉ cách mươi bước ngôi đền thờ bảo thủ Congregation Beth Shalom tại San Francisco.

Bên trong, hàng dãy đệm tọa cụ để ngồi thiền trang trí với Ngôi Sao David đặt hướng về một ảnh trong khung mang chữ đầu mẫu tự Do Thái, chữ Aleph.

Lew nói, "Khi chúng tôi ngồi Thiền xong ở đây, thì đứng dậy, đi bộ vào giáo đường, nơi đó thay vì đọc kinh Phật, chúng tôi học về Kinh Torah [của Do Thái Giáo]. Thiền thực sự là hấp dẫn cộng đồng Do Thái. Tôi có một lịch trình đi dạy Thiền rất là dầy đặc. Và thường xuyên, khi tôi thuyết giảng về kỹ thuật ngồi Thiền, thì các giáo đường xếp sẵn 50 ghế nhưng lại có tới 300 người tới dự".

Nhiều người, như Alan Senauke, bây giờ là một nhà sư Phật Giáo ở Vùng Vịnh Bắc Cali, khám phá là hai truyền thống hòa hợp dễ dàng, gần như thuộc vào nhau. Mặc dù ông không còn mừng các lễ Do Thái Giáo, chỉ trừ Lễ Vượt Qua, Senauke nói, "Trong tôi, Đạo Do Thái và Đạo Phật y hệt dây leo quấn vào nhau, không tách rời. Vì tôi là Do Thái Giáo, nên tôi là một Phật Tử hỏng kiểu, và vì tôi theo Đạo Phật, tôi không bao giờ có thể là một người thực hành Do Thái Giáo".

Với nụ cười, nhà sư này thêm, "Tui thoải mái vậy đó".

Marc Lieberman, người bác sĩ nhãn khoa San Francisco từng thu xếp cuộc đối thoại lịch sử giữa các lãnh tụ Do Thái Giáo và Đức Đạt Lai Lạt Ma năm 1989, gọi hiện tựơng JuBu là một điển hình đẹp đẽ của "sáng tạo kiểu Mỹ tuyệt diệu". Rời chiếc gối thiền định sau nghi thức ngồi Thiền sáng chủ nhật, bà Topol nói, "Tôi ngay cả đọc các trang Kinh Cựu Ước, thí dụ như các cuộc nói chuyện với Thượng Đế của Moses, y hệt như các công án Thiền; nghĩa là, như các câu hỏi dùng trong Thiền tập kiểu như câu "Cái gì là tiếng vỗ một bàn tay ?"".

Chuyện gì xảy ra kế tiếp sẽ chỉ là điều ức đóan thôi. Nhưng vài JuBu tiên đoán là sẽ có sự hợp nhất để thành một Phật Giáo kiểu Mỹ độc đáo.

Charles Prebish, giáo sư khoa tôn giáo học tại Penn State University, nói. "Chúng ta rồi sẽ có một kiểu hòa trộn. Nhưng tận cùng, đó là chuyện đang diễn tiến".

Prebish, người tự gọi mình là Phật Tử có gốc sắc tộc Do Thái, nói thêm, "Tôi hy vọng tôi sẽ còn sống tới khi nhiều chuyện thế này hình thành rõ rệt".

Xin chào JuBu, JuBu.

Xin gửi lời chào và chúc lành từ một ViBu, ViBu...

Trần Khải